بسمه تعالی


چرا جوانان و نوجوانان به سمت ورزش های رزمی گرایش دارند؟

این سئوالی است که بعضی از ورزشکاران مطرح می کنند وتلوزیون وفیلمهای رزمی ومجلات و... را عامل نشر وگسترش آن می د انند .گرچه نقش رسانه در دنیای ما انکار ناپذیر است وسلطه رسانه را در هر امری می توان مشاهده کرد اما این ,تنها عامل در نشر بعضی امور مثل ورزش وعلی الخصوص کیوکوشین که دچار بایکوت خبری می باشد نیست.علی رغم مورد فوق ما شاهد گرایش هرچه بیشتر جوانان وبعضا میانسالان به این رشته جذاب که توانسته با وجود بی مهری هادر دنیای پرتلاطم رزمی مثل نگینی بدرخشد هستیم .امروزه تنها با تبلیغات دروغ نمی توان جوانان را به سمت وسوی دلخواه متمایل کرد چرا که دامنه علم وآگاهی جامعه ما رفته رفته به سوی تعالی سیر کرده ودر پس تبلیغات ماهیت تمامی رشته های ورزشی وغیر ورزشی(که تنها با پسوندی یا پیشوندی وفقط در حد اسم با سبک مشابه تفاوت دارند) بر همه عیان می گردد شاید بتوان چند روزی با تبلیغات فرد را در باشگاه یا مکان ورزشی نگه داشت اما با گسترش ارتباطات این امر امکان پذیر نیست .

در زیر مقاله بسیار جالب وخواندنی را در مورد کاراته مشاهده می نمایید این مقاله تنها کاراته (کیوکوشین )را از بعد روانشناسی مورد بحث قرار داده است گرچه می توان از ابعاد علمی دیگر(از جمله بعد اجتماعی ,بعد فنی ,بعد فبزیولوژیکی و...) نیز این مورد را مورد کنکاش قرار داد امید است شاهد باشیم متخصصین امر درابعاد اشاره شده وابعادی که مد نظرشان است  این کار را انجام دهند.

چرا جوانان و نوجوانان به سمت ورزش های رزمی گرایش دارند؟

 شاید بهتر باشد برای توضیح و پاسخ به این سوال که چرا جوان و نوجوان به سمت ورزش های رزمی گرایش دارند؟ به سراغ روان شناسان انسان گرایی همچون کارل راجرز و مزلو برویم.
مزلو و راجرز هر دو معتقد به خود شکوفایی هستند اما تفاوت دیدگاه مزلو با راجرز در این است که وی به یک سلسله مراتب نیاز ها معتقد است که شرط راه یافتن به مرحله بعد ارضا و برآورده شده نیاز های طبقه پایین تر است

بهتر است از بازگویی مطالب اضافی که در این مکتوبات جای ندارد بگذریم و به سراغ نظریه مزلو برویم.
سلسه مراتب نیاز ها از دیدگاه مزلو از این قرار است:

1.      نیازهای فیزیولوژی: آب ، غذا ، نیاز جنسی

2.      نیاز به ایمنی: در این مرتبه از سلسله مراتب نیاز های جای برای صحبت در مورد ورزش های رزمی بسیار است اما سعی می شود که به طور خلاصه بیان شود زمانی که نوجوان و جوان به سمت و سوی ورزش رزمی می رود احساس توانایی و قدرت در وی شکل می گیرد که این احساس می تواند بخشی از  نیاز به ایمنی که شامل جسم وی می شود را برآورده کند از سوی دیگر همانگونه که همگان می دانند تسلط بر ورزش رزمی سبب ایجاد اعتماد به نفس می شود که باز این اعتماد می تواند به سهم خود، جوان و نوجوان را در برابر فشار های وارده در طول زندگی ایمن کند.پس می توان گفت اولین دلیلی که این قشر سنی(نوجوانان وجوانان) به این گونه ورزش های گرایش پیدا می کنند نیاز به ایمنی است.

3.      نیاز به تعلق و محبت: زمانی که جوان و نوجوان در این رده سنی بسیار حساس از زندگی خود به عضویت باشگاه های رزمی در می آید احساس تعلق به این گروه خاص به وی دست خواهد داد و همچنین احساس دوستی که بین وی و هنرجویان دیگر و نیز مربی باشگاه بوجود می آید می تواند قسمتی از نیاز به محبت و تعلق وی را فراهم سازد .در اینجا تقاضایی که از والدین جوان و نوجوانان دارم این است که فرزند خود چه دختر و چه پسر را تشویق به ورزش  کنند چون مقتضی این سن انرژی زیاد و حس استقلال و شاید خو کامگی است که این گونه ورزش ها(مثل ورزشهای رزمی) می توانند به بهترین نحو پاسخگوی  این نیاز باشند

4.      نیاز به اعتماد به نفس((احساس با کفایت بودن)): همان گونه که قبلا گفته شده اصولا ورزش رزمی همراه با اعتماد به نفس است. چگونه؟؟؟؟

شاید بتوان این طور توضیح داد که با افزایش توان بدنی و قدرتمند شدن و نیز زمانی که در بین دوستان و خانواده به عنوان یک فرد توانا و ورزش کار مطرح می گردد. اگر بتواند در پیمودن این راه به قهرمانی های هم دست یابد که به خود خواهد بالید و باعث اعتماد به نفس هر چه بیشترفرد می گردد.

5.      نیاز های شناختی(دانستن و فهمیدن): در این مبحث هم به نحوی هنر رزمی دخیل است. زمانی که جوان و نوجوان آموزش هنر رزمی می بیند و با دنیای بزرگ و زیبای هنر رزمی آشنا می شود آیا چیزی جز شناخت در وی اتفاق می افتد؟همین که نوجوان و جوان به صورت تدریجی شاهد تغییرات فیزیکی در جسم خود می شود بدون شک این موضوع باعث حالات خوشایندی ودر ادامه خودپنداره مثبت در وی خواهد شد.

6.      نیاز های ذوقی((زیبایی و تقارن)):همانگونه که می دانید ورزش رزمی پر از تقارن زیبای و ذوق است.(کیهون ها کاتا ها وتکنیک های کومیته ) پس به هر حال ورزش رزمی قسمتی از نیاز را هم برآورده خواهد کرد.

7.      خود شکوفایی((تحقق بالقوه ها)):همانگونه که در ابتدا اشاره شد تا یک نیاز برآورده نشود نمی توان به مرتبه دیگری از نیاز وارد شویم پس چگونه می توان متصور شد که ورزش رزمی در خودشکوفایی بی تاثیر باشد. تمام مطالبی که بدان اشاره شد خود به تنهایی می تواند دلیلی محکم برای گرایش جوانان و نوجوانان به ورزش های رزمی باشد.با این حال شاید بد نباشد نظری گذرا و کوتاه به نظریه راجرز بیندازیم.
کارل راجرز روان شناس انسان گرا نظریه خود را تحت تاثیر گرایش ذاتی آدمی برای رشد و کمال یافتن و کسب تغییرات مثبت بنا نهاده است. وی معتقد بود نیروی اصلی برانگیزاننده و محرک انسانها گرایش و تمایل به خود شکوفایی است یعنی تحقق حداقل بخشی و یا تمام توانایی های بالقوه موجود در آدمی و حال آنکه هر شخص راه رشد و نمو را انتخاب می کند که این راه می تواند هر چه باشد. عده ای از جوانان و  نوجوانان برای پیمودن راه خودشکوفایی بعنوان قسمتی از راه رشد ورزش های رزمی را برگزیده که باعث اعتماد به نفس و انرژی برای پیمودن این راه است.
از مفهوم های اساسی در نظریه راجرز می توان به خویشتن (خود واقعی) اشاره کرد که این مفهوم شامل تمامی ارزش های است که انسان برای خودش قائل است یعنی من چه کاری را می توانم انجام دهم . شاید بتوان از این منظر گرایش نوجوان و جوانان را به ورزش های رزمی این گونه توضیح داد که این قشر سنی از آدمی با تکیه بر هنر رزمی خود احساس توانا بودن بیشتر و قدرتمندی بیشتری خواهند کرد و حال آنکه همانگونه که راجرز اشاره می کند هر چه انسان خود را توانا تر ببیند بهتر به سوی خود شکوفایی حرکت خواهد کرد.
با توجه با آنچه ذکر کردیم دیگر جای برای سخنان بیهوده ای همچون این که جوانان و نوجوانان به دلیل تماشای فیلم های رزمی اساتیدی همچون جکی چان و یا جت لی( یا بروس لی )به ورزش های رزمی روی آورده اند نمی ماند.     ( گرچه این اساتید در اشاعه ومعرفی هنر های رزمی نقش اساسی داشته اند)  همانگونه که گفته شد دلایلی و جود دارد که از درون جوان و نوجوان سر چشمه می گیرد و علاقه ی آنان به هنر برای پاسخ گویی و رسیدن هر چه راحت تر و بهتر به خود شکوفایی و  بهزیستی روانی است.اقتباس با ذکر منبع بلا مانع است.

گرد آورنده: سید محمد علی طباطبائی مجد کارشناس روان شناسی و مربی کیوکوشین کاراته